Een cameraval in een heilig gemeenschapsbos in Nepal heeft een beeld vastgelegd van een Chinees schubdier, een van de meest bejaagde en ongrijpbare zoogdieren ter wereld. De foto, genomen op 21 januari 2025 in het Panchakanya-bos in oostelijk Nepal, markeert een zeldzame bevestigde waarneming van de soort in een gebied waar hij eerder niet was gedocumenteerd.
Een schubachtige verrassing in een beschermd bos
Het Panchakanya-bos is geen typisch natuurreservaat. Het is een door de gemeenschap beheerd bos in het Ilam-district van Nepal, grotendeels beschermd omdat de lokale bevolking het als heilig beschouwt. De spirituele betekenis van het bos heeft het beschermd tegen houtkap en ontwikkeling, waardoor er een stille toevluchtsoort voor wilde dieren is ontstaan. Onderzoekers van het Nature Conservation and Study Centre (NCSC) plaatsten daar cameravallen als onderdeel van een breder onderzoek naar zoogdieren. Ze verwachtten geen Chinees schubdier te vinden.
Waarom de lokale bevolking het opmerkte
Voor de gemeenschappen die Panchakanya beheren, is de schubdierwaarneming een punt van trots. Het Chinese schubdier staat door de IUCN geclassificeerd als ernstig bedreigd. De schubben worden zeer gewaardeerd in de traditionele geneeskunde en het vlees wordt in delen van Azië als een delicatesse beschouwd. De stroperijdruk is intens in het hele verspreidingsgebied van de soort, dat zich uitstrekt van Nepal tot delen van China en Zuidoost-Azië. Het feit dat een schubdier onopgemerkt leefde in een bos dat mensen al om culturele redenen beschermen, versterkt de natuurbehoudswaarde van heilige bossen. Lokale bosgebruikersgroepen patrouilleren al lang in het gebied tegen illegale activiteiten. De cameravalafbeelding geeft hen nu een nieuwe reden om hun bomen en ondergroei te bewaken.
Een stille succes voor gemeenschapsbehoud
De ontdekking kwam niet van een door de overheid geleide expeditie of een goed gefinancierde internationale NGO. Het kwam van een klein team van Nepalese onderzoekers die samenwerkten met lokale boscomités. Tujin Rai, een onderzoeker bij NCSC, bekeek de cameravalbeelden en zag het schubdier. Het team bevestigde later de identificatie met andere experts. Het bos zelf beslaat slechts een bescheiden gebied, maar ligt in een corridor van groene stukken die verbonden zijn met grotere beschermde zones. Die connectiviteit kan de sleutel zijn tot het voortbestaan van het schubdier.
Deze enkele foto bewijst niet dat er een gezonde populatie bestaat. Maar het bewijst wel dat een ernstig bedreigd dier kan overleven op een plek waar mensen het bos waarderen om andere redenen dan hout of winst. Heilige bossen worden vaak over het hoofd gezien in nationale natuurbehoudsstrategieën. Deze waarneming suggereert dat ze een nadere blik verdienen.
