Al dertig jaar komen verhalenvertellers van over de hele wereld samen in Marokko om iets ouds te doen: mensen laten zitten en een verhaal vertellen. Het land vierde onlangs de 30e editie van zijn International Storytelling Festival, een mijlpaal die maar weinig orale tradities in de moderne tijd bereiken.
Een festival gebouwd op stem, niet op spektakel
Het evenement vond plaats in Marrakech, een stad bekend om zijn bruisende souks en historische medina. Maar de grootste attractie was hier geen markt of monument. Het was de menselijke stem. Artiesten uit meerdere landen kwamen om volksverhalen, mythen en persoonlijke vertellingen te delen op openbare pleinen en intieme locaties. Organisatoren zeiden dat het festival gestaag is gegroeid sinds de eerste editie en elk jaar grotere menigten trekt.
Lokale bewoners en bezoekers vulden de ruimtes waar verhalenvertellers optraden. Veel in het publiek waren Marokkanen die opgroeiden met mondelinge verhalenvertelling als familietraditie. Voor hen was het festival niet alleen entertainment. Het was een herinnering aan een praktijk die de Marokkaanse cultuur al eeuwenlang vormgeeft.
Waarom Marrakech een vertelhoofdstad werd
Marokko heeft een lange geschiedenis van orale vertelkunst, van de verhalen op het Djemaa el Fna-plein tot Berberlegendes die generaties lang zijn doorgegeven. Het festival grijpt direct terug op dat erfgoed. Organisatoren kozen Marrakech als gaststad vanwege zijn rol als kruispunt van culturen, waar Afrikaanse, Arabische en Europese invloeden samenkomen.
Dit jaar kwamen artiesten uit landen in Afrika, Europa en Azië. Ze vertelden verhalen in meerdere talen, met vertaling beschikbaar voor sommige sessies. Het festival omvatte ook workshops waar lokale kinderen de basis van verhalen vertellen leerden van ervaren vertellers. Schoolgroepen bezochten overdag voorstellingen, en avondshows trokken volwassenen die tot laat in de nacht bleven.
Een stille tegenhanger van het digitale leven
De 30e editie arriveerde in een tijd waarin schermen het dagelijks leven in een groot deel van de wereld domineren. Festivalorganisatoren merkten op dat live verhalen vertellen iets biedt wat digitale media niet kunnen: directe menselijke verbinding. Het publiek en de verteller delen dezelfde ruimte, dezelfde lucht, dezelfde stilte bij een dramatische pauze.
Het Marokkaanse festival heeft oorlogen, economische verschuivingen en de opkomst van streamingdiensten overleefd. Het heeft dat gedaan door eenvoudig te blijven. Geen speciale effecten. Geen versterking behalve een microfoon in grotere zalen. Gewoon een persoon die praat en een kamer vol mensen die luisteren.
Wat drie decennia aan verhalen betekenen
Dertig jaar is een lange tijd voor elk cultureel festival, vooral een dat is gebouwd op een orale kunstvorm die geen fysiek spoor nalaat. Het feit dat het Marokkaanse International Storytelling Festival nog steeds menigten trekt, suggereert dat de honger naar gesproken verhalen niet is verdwenen. In een wereld vol constante ruis willen mensen nog steeds stilzitten en een goed verteld verhaal horen.
