Een groep vrouwen op Java bedreigde gibbons redt door stoffen te maken. Ze verven textiel met bladeren en schors uit hetzelfde bos waar de gibbons leven. De stoffen zijn niet alleen prachtig. Ze zijn een financiële reddingslijn die het bos overeind houdt.
Een textielbedrijf geboren uit het Halimun-bos
De vrouwen maken deel uit van een collectief genaamd Ambu Halimun. Ze werken in het dorp Cisarua, aan de rand van het Mount Halimun Salak National Park in West-Java, Indonesië. Het park is een van de laatste bolwerken voor de Javaanse gibbon, een primaat die alleen op dit eiland voorkomt. De vrouwen verzamelen gevallen bladeren, schors en vruchten van de bosbodem. Ze gebruiken deze materialen om ecoprint-stof te maken, een techniek die natuurlijke pigmenten en vormen direct op textiel overbrengt. Geen twee stukken zijn hetzelfde. Elk draagt het patroon van een specifieke boom of varen uit het park.
Waarom lokale mensen om de gibbons geven
Jarenlang stond het bos onder druk van illegale houtkap en landbouw. Lokale families, vooral vrouwen, hadden weinig manieren om geld te verdienen zonder bomen te kappen. Het Ambu Halimun-collectief veranderde dat. Door hun ecoprint-textiel te verkopen, genereren de vrouwen inkomsten die afhankelijk zijn van een gezond bos. Hoe meer bomen er blijven staan, hoe meer bladeren en schors ze kunnen oogsten. De gibbons profiteren direct. De groep patrouilleert ook in het bos en meldt illegale activiteiten. Ze zijn informele bewakers van het park geworden. De Javaanse gibbon, die ernstig bedreigd wordt, heeft een intact bladerdak nodig om te bewegen en te eten. Elke boom die door het textielbedrijf wordt gered, is een tak die de gibbons kunnen gebruiken.
Het collectief begon klein, met slechts een handvol vrouwen die de ecoprint-methode leerden van een lokale activist. Tegenwoordig verkopen hun stoffen in steden als Jakarta en Bandung. Het geld helpt bij het betalen van schoolgeld voor kinderen en huishoudelijke behoeften. De vrouwen zeggen dat ze nooit hadden gedacht dat hun ambacht een hele soort zou beschermen. Maar het verband is duidelijk. De gibbons overleven omdat het bos overleeft. En het bos overleeft omdat de vrouwen een manier hebben gevonden om ervan te verdienen zonder het te vernietigen.
Dit is geen verhaal over liefdadigheid of externe interventie. Het gaat over mensen die naast een bos wonen en ervoor kiezen het intact te houden. De Javaanse gibbon weet niets van verfstoffen of markten. Maar zijn thuis blijft overeind, deels dankzij wat de vrouwen van Ambu Halimun met hun handen maken.
